livemarks sitemap
Ուրբաթ, Դեկտեմբերի 06, 2019

kronՀավատ ունենալ. յուրաքանչյուր ոք մեկնաբանում եւ հասկանում է իր ձեւով, իսկ թե ի՞նչ է իրենից ներկայացնում իրական հավատը, կամ ի՞նչ կերպ է այն արտահայտվում, դժվարանում ենք պատասխանել: Հաճախ նույնիսկ ասում են` դե գնում ենք եկեղեցի, աղոթում, մոմ վառում եւ այլն: Սակայն այդ պարտավորություններից զատ, կա մի շատ կարեւոր հանգամանք` իրական հավատը հասկանալու, արտահայտելու եւ դրա մեջ ապրելու համար, իսկ թե ո՞րն է դա եւ ո՞ր դեպքում մենք կարող ենք ասել, կամ լիարժեք զգալ, որ հավատում ենք Բարձրյալին, այս հարցերով զրուցեցինք Սուրբ Երրորդություն եկեղեցու հոգեւոր հովիվ ՏԵՐ ԵՍԱՅԻ ՔԱՀԱՆԱ ԱՐԹԵՆՅԱՆԻ հետ:

- Հավատքը տեսականորեն ապացուցվող մի երեւույթ չէ,  հավատքը պետք է ապրել: Եկեղեցական տերմինաբանության մեջ կա այսպիսի միkron2 արտահայտություն` հոգեւոր փորձառություն, այսինքն` ցանկացած պարագայում միշտ փորձը շատ կարեւորվում է, այդ թվում նաեւ հավատի մեջ: Այս դեպքում մարդը սկսում է ոչ թե տեսականորեն վերլուծել իր աղոթքը, եկեղեցի հաճախելը, այլ փորձում է դա պարզապես ապրել: Օրինակ, երբ մարդը հանդիպում է Աստծուն, կամ սկսում է անկեղծ աղոթել, այդ աղոթքի մեջ ցանկացած ազնիվ հավատացյալ իր կյանքում գոնե մեկ անգամ արած կլինի, հենց այդ անկեղծ պահին մարդը հանդիպում է Աստծուն: Տեսականորեն երբեք հնարավոր չէ վերլուծել այն զգացողությունները, թե ինչպես եղավ, որ նա հանդիպեց Աստծուն աղոթելու ժամանակ: Դրանից հետո, երբ մարդն այդ վիճակից դուրս է գալիս` զրուցելով Աստծո հետ, սկսում է մտածել, թե որքանով իր աղոթքը տեղ հասավ, ինչն էր պատճառը, որ նա կանգնեց Աստծո առաջ, եւ իր աղոթքը բարձրաձայնորեն ուղղեց առ Աստված եւ սա է կոչվում հոգեւոր փորձառություն: Իրականում շատ կարեւոր է, որ մենք հասկանանք մի կարեւոր բան, թե ինչու ենք հավատում Աստծուն: Ի՞նչ է հավատքը: Պողոս առաքյալն ասում է, որ դա անտեսանելի բաների նկատմամբ վստահությունն է, այսինքն մի բան, որ մենք չենք տեսնում, բայց վստահ ենք, որ այն գոյություն ունի, եւ այս դեպքում խոսքը, բնականաբար, Աստծո մասին է: Իսկ եթե մենք հավատքի առարկան տեսանք, դա արդեն հավատք չի, եթե դու մի բան տեսնում էս, էլ ինչին հավատաս, իսկ հավատքի խնդիրը հենց այն է, որ չես տեսնում, բայց հավատում ես հոգեւոր զգայարաններով, որոնցով մարդը հաղորդակցվում է Աստծո հետ եւ լսում նրան: Այսինքն` հավատքը այն չէ, որ խոսքերով ասենք, որ ես հավատում եմ, որ Աստված կա, այլ հավատքը ենթադրում է վստահություն Աստծո նկատմամբ եւ հույս, որ միշտ մեզ պահապան կլինի:

Մյուս կարեւոր հարցն այն է, թե մենք ինչու ենք հավատում Աստծուն: Իրականության մեջ մենք կարող է պատասխան չգտնենք, քանի որ սխալ ճանապարհով ենք գնում: Եթե այսօր մարդուն հարցնենք, թե ինչո՞ւ եք հավատում Աստծուն, նա կարող է սկսած ամենաազնիվ  ու վերջացրած ամենանյութական պատճառներով ասել, որ հավատում է Աստծուն, որպեսզի փրկվի, Աստծուն չնեղացնի, լավ քրիստոնեա լինի, իր ընտանիքին առողջություն տա, հաջողություն տա, փող տա եւ այլն: Նման հավատի ձեւերը կոչվում է եսասիրական: Այնինչ մենք իրականում պետք է հավատանք Աստծուն ուղղակի, դրան չկա կոնկրետ բացատրություն: Օրինակ` մեր կյանքում կարող են լինել երկու տարբեր մարդիկ, բայց մեզ համար նրանցից մեկի համար կարող ենք ասել, որ վստահում ենք, նվիրվում, կամ սիրում, որովհետեւ տվյալ մարդը մեր կյանքում գոյություն ունի: Մյուսը եւս կա, ֆիզիկապես բայց մեր կյանքում նա գոյություն չունի:

- Բայց եթե մեզանից շատերը դիմում են Աստծուն իրենց խնդիրներով, որը էգոիստական է, մի՞թե մենք Աստծուն տալու բան չունենք առաջնահերթ եւ հետո նոր մտածենք որեւէ բան խնդրելու մասին:

- Գիտեք, այսպես, թե այնպես Աստված տալիս է մեզ` խնդրենք, թե չխնդրենք, եւ վստահությունը հենց այստեղ է, որ երեւում է: Այսինքն պետք չէ Աստծուց խնդրել տուն, կամ փող, այլ ուղղակի պետք է հավատալ նրան եւ նաեւ վստահ լինել, որ Աստված կտա մեզ այդ ամենը, եթե դա մեզ պետք է, իսկ եթե պետք չի, ուրեմն չի տա:

- Տեր Եսայի, ինչպե՞ս կարող են մարդիկ բացել իրենց հոգու աչքերը, որպեսզի ճիշտ ընկալեն այն, ինչ դուք ասում եք, քանի որ եթե փակ են այդ աչքերը, ապա երբեք մենք չենք կարող դա տեսնել, լսել կամ վայելել:

kron1- Այս դեպքում ամեն մեկը պետք է նայի իր անձնական կյանքին եւ փորձառությանը: Հավատքն այնպիսի մի բան է, որ ամեն մեկն ապրում է այն յուրավի, անհատապես: Օրինակ` կան մարդիկ, ովքեր ապրում են քրիստոնեական կամ եկեղեցական  դոգմաներով, կարգ ու կանոնով, անգիր անում դրանք, բայց երբեք չեն կարողանում այդ ճշմարիտ հավատքին գալ ու հասնել, որովետեւ այդ դոգմաները շատ հաճախ մարդկանց խանգարում են: Ճիշտ է` դրանք կարեւոր են, բայց եթե մենք այդ ամենին հետեւում ենք մեխանիկորեն, դա ոչնչով մեզ չի օգնում, այլ հակառակը` խանգարում է: Ինչի՞ համար գրվեց սուրբ գիրքը եւ ինչո՞ւ առաջացան այդ դոգմաները. այն պատճառով, որ վաղ քրիստոնեական շրջանում մարդիկ ապրում էին քրիստոնեական կյանքով եւ նրանց պետք չէր ասել մի գողացիր, կամ շնացիր, քանի որ նա շատ լավ գիտեր, որ չի կարելի դա անել, եւ եթե մենք այսօր դոգմաներ ունենք, ապա դա նշանակում է, որ մի բան խախտվել է մեր կյանքում: Այսինքն` ժամանակի ընթացքում սկսվեցին տարբեր հերետիկոսություններ առաջանալ եկեղեցիներում, թե Քրիստոս աստված չէ, Աստվածածինը աստվածածին չէ եւ այլն, ու դրա համար եկեղեցին ստիպված եղավ գրել սահմաններ` ճշմարտությունը ուրվագծելու համար, բայց այդ ճշմարտությունները պետք է լինի յուրաքանչյուրիս հոգում եւ սրտում, այլ ոչ միայն անգիր արված: Հոգու աչքերը բացելու ամենակարեւոր պայմանը անկեղծ եւ խոնարհ լինելն է, իսկ խոնարհությունը այն չէ, որ մարդը կռանա եւ իր հետ ոնց ուզեն վարվեն, այլ այն է, որ մարդ ամեն բան այս կյանքում ընդունի Աստծուց: Այսինքն` ինչ-որ լինում է մեր կյանքում` չմտածենք, որ մեղավոր ենք, կամ Աստված մեզ պատժում է, չի սիրում, այլ հակառակը, մտածենք, որ սա հենց աստվածային սիրո դրսեւորումն է, եւ գուցե ես հիմա չեմ հասկանում, թե ինչու է այսպես, բայց թող Աստծո կամքը լինի: Հոգու աչքերը բացվում են այն ժամանակ, երբ մենք ինքներս ենք բաց Աստծո առաջ, եւ մարդը առաջինը չպետք է վախենա հենց ինքն իրենից: Մենք հաճախ Աստծուն փնտրում ենք մեզանից դուրս, այնինչ նա մեր մեջ է: Եվ ինչո՞ւ ենք շատ հաճախ վախենում Աստծուն ճանաչելուց, կամ հանդիպելուց, որովհետեւ վախենում ենք հանդիպել մեր մարդկային իրական կերպարին: Երբ մարդը բացահայտի իր մեջ իր մարդկային կերպարը, ինչից հաճախ խուսափում է, դրա մեջ կտեսնի նաեւ Աստծուն, քանի որ մարդու իրական կերպարն Աստծո նման է: Եվ այն ժամանակ, երբ գտնենք մեր կերպարը, այդ ժամանակ մենք կգտնենք Աստծուն մեր մեջ ու բաց կլինենք նրա առաջ: Մեր խնդիրն այն չէ, թե ոնց կռիվ տանք, որ Աստծո ձեռքը բռնենք, այլ թույլ տանք, որ Աստված ինքը մեր ձեռքը բռնի, քանզի մենք երբեք չենք կարող նրա ձեռքը բռնել: Որպես կանոն` Աստված ինքն է միշտ եկել դեպի մարդը, իսկ մարդը իր մեղավոր կյանքով չի կարող գնալ դեպի Աստված: Քրիստոս եկավ աշխարհ առանց պատճառի, ուղղակի, որովհետեւ սիրում է մեզ եւ պատրաստ էր մեղավորներիս համար զոհաբերվել եւ հենց դրա համար եկավ աշխարհ, այլ ոչ նրա համար, որ մարդը սուրբ է ու լավը, այլ հակառակը` մարդը գտնվում էր ամենավատ վիճակում: Այսօր գիտությունը փորձում է տարբեր բացահայտումներ կատարել, տարբեր մեթոդներ մշակել, որոնք ենթակա են ձախողման, որովհետեւ այսպես աղոթենք, այսպես սուրբ գիրք կարդանք, կամ համբուրենք բոլոր եկեղեցու քարերը. սրանք երկրորդական բաներ են, եթե չկա հավատ:

- Շատ հաճախ նկատում ենք, որ անցորդները կամ վարորդները եկեղեցու կողքով անցնելիս ղեկը թողած խաչակնքվում են, եւ մի տասը մետր անց կարող են սուտ խոսել, կամ վատ արարք կատարել, սա ե՞ւս այդ դոգմաների շարքին կարող ենք դասել, ինչպես նաեւ ամեն օր պարտադրված եկեղեցի գնալն ու մոմ վառելը:

- Ես կխուսափեմ որեւէ որակում տալ այդ երեւույթին, որովհետեւ ամեն մարդ ինքն է որոշում` ինչպես հավատալ: Կարող է իրապես հավատ ունենալ եւ kron3խաչակնքվել եկեղեցու կողքով անցնելիս, կամ կարող է դա ուղղակի ձեւ է: Հավատն անչափելի է, եւ մենք չենք կարող երբեք չափել դիմացինի հավատը` ասելով` դու շատ կամ քիչ ես հավատում: Կան մարդիկ, ովքեր ամեն օր հաճախում են եկեղեցի եւ գլխակորույս այս ու այնկողմ են իրենց գցում, համբուրում եկեղեցու բոլոր պատերը. գուցե այդ մարդը աշխարհի ամենալավ հավատացյալն է, բայց .....իրական հավատքը ենթադրում է անկեղծ վերաբերմունք եւ մոտեցում թե՛ ինքդ քեզ եւ թե՛ Աստծո նկատմամբ: Այսինքն` այս դեպքում չափանիշ չէ համբուրելը, կամ կռացած աղոթք անելը, դա կարող է լինել հավատքի արտահայտման ձեւ: Բայց չմոռանանք ասել, որ իրական հավատացյալ մարդն ամեն կիրակի գալիս է եկեղեցի, եթե նրա հավատքը իհարկե գիտակցված է: Շատ կարեւոր է մասնակցել պատարագին ու հատկապես հաղորդություն ստանալը, որովհետեւ եթե եկեղեցին սուրբ գիրք չունենա, եկեղեցին կարող է ապրել, բայց առանց հաղորդության եկեղեցին մի վայրկյան չի կարող ապրել: Վաղ քրիստոնեական շրջանում, երբ Քրիստոս համբարձվեց երկինք, մինչեւ մոտ 70 թվականը եկեղեցին ավետարան, սուրբ գիրք չի ունեցել, գրված չէր դեռեւս այդ ժամանակ, բայց այդ տարիներին եկեղեցին ապրել է շատ ավելի լավ, քան հիմա, որ ունենք բազմաթիվ գրքեր ու գրականություն, կարեւորը հաղորդություն ստանալն է, այսինքն` Հիսուսի հետ հաղորդակցվելը:

- Հավանաբար այդ հաղորդության պակասն է, որ այս օրերին շատերը դառնում են աղանդավոր: Օրինակ «Կյանքի խոսք» աղանդը ունի իր եկեղեցին, որտեղ անց է կացնում պսակադրություններ, ունի իր զագսը եւ իր հիվանդանոցը, եւ այդ ամենի գլխավերեւում կանգնած է նրանց հովվապետ Արթուր Սիմոնյանը, որը ե՛ւ մկրտում է մարդկանց, ե՛ւ պսակում ե՛ւ դառնում հարսանիքի քավոր: Ի՞նչ գնահատական կարող եք տալ սրան:

- Նշեմ, որ մեր եկեղեցիները զույգերին պսակելիս տալիս են տեղեկանք, որի հիման վրա նրանք առաջնորդարանից ստանում են ամուսնության վկայական, եւ այս ամենը համաձայնեցված է պետության հետ, կա հստակ պայմանագիր, որտեղ հստակ նշվում են կետեր, որոնք չպետք է հակասեն մեր երկրի սահմանադրությանն ու օրենքներին: Եվ անկախ նրանից` դա գրանցված է, թե ոչ, դա անընդունելի է նախ այն պատճառով, որ «Կյանքի խոսքը» աղանդ է եւ քայքայիչ, տոտալիտար, բացի այդ մեր պետությունը դեռեւս հստակ որակավորում չի տվել, թե այս կրոնական կազմակերպությունն իրենից ինչ է ներկայացնում պետական եւ հոգեւոր անվտանգության առումով: Նրանք անընդհատ շեփորահարում են, որ ամուսնությունները խրախուսում ենք, բանակը գնալը ճիշտ ենք համարում, պետականության կողքին ենք եւ այլն, որոնք ընդամենը խոսքեր են եւ իրականությանը չեն համապատասխանում: Իսկ մեր եկեղեցու կանոններով չի կարող հոգեւորականը համ կնքել, պսակել եւ վկա լինել այդ պսակին, այսինքն` քավոր, բայց աղանդավորները այնքան այսպիսի աբսուրդ օրենքներ ունեն, որ kron4չի ենթարկվում ոչ մի առողջ տրամաբանության: Բոլոր բողոքական եկեղեցուց ծնվածները հորինում են իրենց համար օրենքներ` նայելով իրենց հարմարությանը, որը միգուցե ընդունելի ու հասկանալի է իրենց շրջապատին, բայց այն հասկանալի է այնքանով, որքանով իրենց շահն է դա պահանջում, կամ կա հատուկ նպատակ:

- Բացի այդ, չէ՞ որ իրական հոգեւորական դառնալու համար պետք է ձեռնադրվել, այսինքն` հասնել դրան, ունենալ թույլատվություն այդ ամենն իրականացնելու համար:

- Արթուր Սիմոնյանին կարող էր ձեռնադրել ոչ իրենից պակաս հոգեկան խանգարումներ ունեցող մեկ այլ «Կյանքի խոսքի» հովիվ, կամ բողոքական քարոզիչ, ինչպիսին է Ուիլ Ֆլեգմանը եւ այլն: Երբ հոգեւորական ես դառնում, դա քո շնորհքը չի, այլ սուրբ հոգու շնորհն է, որը տրվում է մարդուն ձեռնադրության միջոցով, որը քեզ տալիս է հոգեւորականը, որին էլ, իր հերթին, ձեռնադրել է մեկ այլ հոգեւորական: Եվ այսպես շղթայականորեն ետ գնալով` մենք հասնում ենք առաքյալներին, որոնց ձեռնադրությունները եկել են ինքնակոչ հովիվներից: Իսկ ինքնակոչների կողմից կատարված պսակը կամ մկրտությունը անընդունելի է եւ անվավեր Աստծո կողմից:

Զրուցեց` ԱՐՄԵՆՈՒՀԻ ՀԱԿՈԲՅԱՆԸ

Մեկնաբանել


Անվտանգության կոդ
Վերաբեռնել

TOP 20

Վերջին մեկնաբանվածները

Նորություններ

Արդեն կրպակներում

Հումոր

humor

levgroup

poqrikner.am

poqrikner

Miss & Mister Z

miss-z

Коллекции КП

Մեր էջը Facebook-ում